Ülkemizde koloni başına bal verimi 18 kilogram iken
ABD’de 32 kilogramdır. Koloni sayısı bakımından Çin 7.300.000
koloni ile birinci, Türkiye 5.000.000 koloni ile ikinci ve Etiyopya
4.300.000 adet koloni ile üçüncü sırada yer almaktadır. Bal verimi
açısından 305.000 ton ile Çin birinci, 139.000 ton ile Rusya
ikinci, 82.000 ton ile ABD üçüncü, 80.000 ton ile Arjantin
dördüncü ve 73.000 ton ile Türkiye beşinci sırada yer almaktadır.
Ülkemizde önceleri geleneksel yöntemlerle yapılan arıcılık
faaliyetleri her geçen yıl yerini, yeni tekniklerin kullanımına yönelerek değiştirmektedir. Ülkemiz uygun ekolojisi, zengin
florası ve arı materyalindeki genetik varyasyonu ile arıcılıkta söz
sahibi ülkelerden biri durumundadır. Ülkemizde 10.000’in
üzerinde doğal çiçekli bitki türü yetişmektedir. Dünya’da
belirlenmiş ballı bitki türlerinin %75’i ülkemizde bulunmaktadır.
Her coğrafi bölgemiz arıcılık açısından kendine özgü çok değişik
bitki türlerini barındırmaktadır.
Türkiye’de 2007 yılı verilerine göre, 5.000.000 adet koloni
varlığından 73.000 ton bal ve 3.400 ton balmumu üretilmiştir. Bal
verimi 18 kg/kolonidir. Koloni sayısı açısından en zengin Ege
Bölgesidir, bunu Karadeniz ve Akdeniz Bölgeleri izlemektedir.
Koloni sayısı ve bal üretiminin en yoğun olduğu iller sırasıyla
Muğla, Ordu, Adana, İzmir ve Antalya’dır. Ege Bölgesinin
özellikle Muğla, Marmaris, Bodrum, İzmir yöreleri zengin
kızılçam (Pinus brutia) ve fıstıkçamı (Pinus pinea) ağaçlarından
oluşan ormanlar ile kaplıdır ve bu alanlar çok verimli çam balı
üretim merkezleridir. Her yıl binlerce arı yetiştiricisi kolonilerini
Ağustos, Eylül, Ekim ve Kasım aylarında bu çam alanlarına
götürerek kaliteli çam balı üretmektedirler. Ülke genelinde
arıcıların büyük bir kısmı bal üretmeyi amaçlayarak arıcılık
yapmaktadır. Bal üretimini gerçekleştirmek için kolonilerini yıl
içersinde mevsime göre çiçek açan uygun bitkilerin bulunduğu
alanlara götürmektedirler. Ülkemizde 153.000’i arıcı olmak üzere
240.000 kişi arıcılık sektöründe çalışıyor. 35.000 arıcı göçer
arıcılık yapıyor. Geri kalan arıcılar ise aile gereksinimini
karşılamak üzere küçük çapta arıcılık yapmaktadırlar.
Büyük çapta arıcılık yapan işletmelerde koloni sayısı 100 ile
500 arasındadır. Bu işletmeler yılda 4-5 kez yer değiştirerek bal
üretimlerini koloni başına ortalama 30 kg seviyesine
yükseltebilmişlerdir. Göçer arıcılar, değişik yörelerden elde
ettikleri balları genellikle süzme bal şeklinde kooperatifler
kanalıyla veya toptan satışını kendileri yaparak
değerlendirmektedir. Arıcıların %80’i kolonilerini Ege ve
Akdeniz sahil kuşağında kışlatmakta, narenciye çiçeklerinden
yararlanarak populasyonlarını üst düzeye yükselterek Nisan sonuMayıs başında İç Anadolu, Orta Anadolu, Doğu ve Güney Anadolu Bölgelerinin uygun bitki alanlarına götürmektedirler. Bu
bölgelerin bitki florasından yararlandıktan sonra Haziran-Ağustos
aylarında bir kısım arıcı pamuk balı için Urfa, Diyarbakır veya
Aydın, Denizli ve İzmir illerine; bir kısmı ise ayçiçeği balı
üretmek için Trakya ve Ege Bölgelerine gitmektedirler. Arıcıların
büyük bir kısmı da çam balı üretmek için Eylül-Kasım ayları
arasında Bodrum, Muğla, Söke, Marmaris yörelerinde
konaklamaktadır.
Ülkemiz çam balı üretiminde Dünya’da tek üretici
konumundadır. Çam balı üretimi yıllara göre değişmekle birlikte
yılda yaklaşık 15.000–25.000 ton üretim gerçekleşmektedir. Elde
edilen çam balının %85’i AB ülkelerin ihraç edilmek üzere
toplanmaktadır. Koloni sayısı 5-50 arasında olan işletmeler,
genelde sabit arıcılık yapan küçük aile işletmeleridir. Koloni
başına ortalama bal verimleri 5-10 kg’dır. Bu işletmeler arıcılığı
yan gelir sağlamak veya aile gereksinmesini karşılamak amacıyla
yapmaktadırlar. Türkiye’de üretilen balın büyük bir kısmı iç
tüketim talebinin karşılanmasında kullanılmaktadır. Süzme bal
üretiminin toplam üretimdeki yeri %90 düzeyindedir. Süzme bal,
yayla veya çiçek balı adı altında pazarlanmaktadır.

Share

You Might Also Like